[vet mania]

كلزا يكي از دانه هاي روغني است كه از اعضاء خانواده كروسيفرا
( cruciferae ) و جنس براسيكا ( brassica ) مي باشد . اين دانه مخصوص مناطق معتدل و سردسير بوده كه امروزه در اكثر نقاط دنيا در سطح وسيع كشت مي شود .
گياه كلزا داراي گلهاي زرد رنگ و غلاف و ساقه مي باشد كه در داخل هر غلاف 15 – 40 عدد دانه كوچك و گرد به قطر 1 – 2 ميلي متر وجود دارد .
كنجاله حاصل از روغن كشي دانه روغني كلزا به طور متوسط 35% پروتئين دارد كه به ميزان وسيعي مي تواند به عنوان مكمل پروتئيني در تغذيه دام و طيور مورد استفاده قرار گيرد . همچنين از نظر اسيدهاي آمينه گوگرددار ( سيستئين ، سيستين ، متيونين ) و ويتامين ها غني مي باشد .
امروزه در دنيا از كنجاله كلزا به عنوان مكمل پروتئيني در جيره غذايي مرغان تخمگذار استفاده مي شود . مطالعات متعددي در مورد اثر كنجاله كلزا در توليد تخم مرغ و پارامترهاي مربوط به سيكل تخمگذاري انجام شده است كه نشان داده است استفاده زياد از كنجاله كلزا بر تعداد تخم مرغ اثري ندارد .
هنگامي كه كنجاله كلزا به جيره مرغان تخمگذار افزوده مي شود اندكي كاهش در ميزان خوراك مصرفي و اندازه تخم مرغ ديده مي شود . همچنين اثر افزودن كنجاله كلزا بر ميزان خوراك مصرفي و اندازه تخم مرغ در يك دوره كوتاه مدت در مرغان تخمگذار جوان مطاله شده است ( 1998 ) . نتايج حاصل نشان مي دهد كه اندازه تخم مرغ در اثر كاهش انرژي مصرفي كاهش يافته است . علت كاهش خوراك مصرفي مشخص نشده است اما وجود اسيد فيتيك در كنجاله كلزا مي تواند قابليت دسترسي كلسيم و غذاي مصرفي را كاهش دهد .
مطالعات جديد ( 2003 ) نشان مي دهد كه حداكثر 10% كنجاله كلزا اصلاح شده ( كانولا ) كه مقادير گلوكوزينات آن پايين است مي تواند به عنوان مكمل پروتئيني در جيره مرغان تخمگذار با تخم مرغ پوسته سفيد بدون اثرات سوء مورد استفاده قرار گيرد . كنجاله كلزا حاوي 8/1 ـ 6/0 % سيناپين است كه در بدن مرغان تخمگذار تبديل به تري متيل آمين مي شود . مرغان تخمگذار پوسته قهوه اي آنزيم تري متيل آمين اكسيداز كمتري نسبت به مرغان تخمگذار پوسته سفيد توليد مي كنند و در بدن آنها مقادير زيادي تري متيل آمين متابوليسم نمي شود و در درون زرده قرار مي گيرد و موجب طعم ماهي در تخم مرغ مي شود .
بنابراين متخصصين تغذيه حداكثر 5% كنجاله كلزا اصلاح شده ( كانولا)
را به عنوان مكمل پروتئيني در جيره مرغان تخمگذار پوسته قهوه اي توصيه مي كنند .